Finland kiest president te midden van spanningen met Rusland


HELSINKI: De Finnen gaan zondag (28 januari) naar de stembus om een ​​nieuwe president te kiezen, een functie waarvan het belang is toegenomen als gevolg van de toegenomen spanningen met buurland Rusland sinds de invasie van Oekraïne.

Hoewel de bevoegdheden van de president beperkt zijn, helpt het staatshoofd – die ook optreedt als opperbevelhebber van de Finse strijdkrachten – in samenwerking met de regering het buitenlands beleid te sturen, wat betekent dat het veranderende geopolitieke landschap in Europa de grootste zorg voor de winnaar zal zijn.

Twee toppolitici voeren het peloton van negen kandidaten aan: voormalig conservatieve premier Alexander Stubb, en ex-minister van Buitenlandse Zaken Pekka Haavisto van de Groene Partij, die zich kandidaat stelt als onafhankelijke partij.

Vlak achter de koplopers staat de extreemrechtse Finse Partijkandidaat Jussi Halla-aho, die volgens deskundigen ook de tweede ronde zou kunnen halen.

De stembureaus gaan om 9.00 uur lokale tijd open en sluiten om 20.00 uur.

De betrekkingen tussen Moskou en Helsinki verslechterden na de Russische invasie van Oekraïne in 2022, wat Finland ertoe aanzette tientallen jaren van militaire niet-gebondenheid te laten varen en zich in april 2023 bij de NAVO aan te sluiten.

Rusland, waarmee Finland een grens van 1.340 km deelt, waarschuwde snel voor “tegenmaatregelen”.

ONAFHANKELIJK EN BONDGENOOT

Enkele maanden later, in augustus 2023, constateerde Finland een toestroom van migranten die zonder visum via de oostgrens binnenkwamen.

Helsinki beweerde dat Moskou de migranten aanzette tot een hybride aanval om het land te destabiliseren, en Finland sloot in november de oostgrens.

“We bevinden ons nu in een situatie waarin Rusland, en vooral Vladimir Poetin, mensen als wapen gebruikt”, zei Stubb donderdagavond tijdens het laatste televisiedebat.

“Het is een migrantenprobleem, het is een meedogenloze, cynische maatregel. En in dat geval moeten we de veiligheid van Finland op de eerste plaats zetten”, voegde hij eraan toe.

Belangrijkste rivaal Haavisto benadrukte dat Finland “Rusland een heel duidelijke boodschap moest sturen dat dit niet langer kan doorgaan”.

In de periode na de Koude Oorlog onderhield Helsinki goede relaties met Moskou.

De zittende president Sauli Niinisto – die aftreedt na twee termijnen van zes jaar – was ooit trots op zijn nauwe banden met de Russische president Vladimir Poetin voordat hij een van zijn scherpste critici werd.

Tegen deze achtergrond zijn alle presidentskandidaten voorstander van zowel de onafhankelijkheid van Finland als zijn nieuwe rol als NAVO-lid, zegt Hanna Wass, vice-decaan van de Faculteit der Sociale Wetenschappen van de Universiteit van Helsinki.

“Ze lijken allemaal een sterk idee te hebben dat de nadruk legt op zelfvoorziening, in die zin dat Finland in de toekomst onafhankelijk de leiding moet hebben over zijn defensie en ook een actieve bijdrage moet leveren aan het opbouwen van een gedeelde Europese defensie en Noordse samenwerking”, vertelde Wass aan AFP.

Met vergelijkbare standpunten zullen de verkiezingen meer gaan over de persoonlijkheden van de kandidaten, aldus Tuomas Forsberg, hoogleraar buitenlands beleid aan de Universiteit van Tampere.

“Dit gaat meer over het kiezen van een individu, waarbij je kijkt naar de geloofwaardigheid en betrouwbaarheid van die persoon en naar de waargenomen kwaliteiten als leider van het buitenlands beleid”, aldus Forsberg.

SOORTGELIJKE UITZICHTEN

Uit een opiniepeiling van de publieke omroep Yle blijkt dat Stubb in de eerste ronde aan de leiding staat met 27 procent van de stemmen, Haavisto op de tweede plaats met 23 procent en Halla-aho met 18 procent.

Stubb was tussen 2014 en 2015 premier van Finland, terwijl Pekka Haavisto verschillende ministersposten bekleedde.

“Ze hebben allebei een brede ervaring in zowel de binnenlandse als de buitenlandse politiek, wat kiezers het meest lijken te waarderen”, zei Wass.

Hoewel ze vergelijkbare politieke opvattingen delen, vertegenwoordigen Haavisto en Stubb verschillende achtergronden, merkte Forsberg op.

“Hun achtergrond en waarden… worden als heel verschillend gezien omdat Alex meer een vertegenwoordiger van rechts is en Haavisto van links”, zei hij.

“Ook al heeft Haavisto geprobeerd te onderstrepen dat er niets roods aan hem is, dat hij als Groenen de middenweg heeft gekozen”, voegde Forsberg eraan toe.

In een tweede stemronde tussen de twee – die op 11 februari zal plaatsvinden, tenzij een kandidaat meer dan 50 procent krijgt – zouden de verkiezingsdebatten doorslaggevend kunnen zijn, aldus Forsberg.



Source link


Comments

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *